จารึกเกียรติภูมิ วันวิทยาศาสตร์ไทย

18 สิงหาคม วันวิทยาศาสตร์ของไทย

วันสำคัญที่ชวนให้คนไทยร่วมรำลึกถึงพระปรีชาสามารถของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 “พระบิดาแห่งวิทยาศาสตร์ไทย”

ย้อนกลับไปเมื่อวันที่ 18 สิงหาคม พ.ศ. 2411 พระองค์ทรงคำนวณการเกิดสุริยุปราคาเต็มดวง ณ ตำบลหว้ากอ จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ได้ล่วงหน้าถึง 2 ปีอย่างแม่นยำเด็ดขาด

ปรากฏการณ์ครั้งนั้นเป็นไปตามที่ทรงพยากรณ์ไว้ทุกประการอย่างไร้ที่ติ จนประชาคมดาราศาสตร์สากลยกย่องเหตุการณ์ประวัติศาสตร์นี้ว่าเป็น “King of Siam’s Eclipse” นับเป็นหมุดหมายแรกที่จารึกว่าวิทยาศาสตร์ของไทยมีอัจฉริยภาพทัดเทียมนานาอารยประเทศ

ต่อมาคณะรัฐมนตรีได้มีมติถวายพระราชสมัญญานามและกำหนดให้วันที่ 18 สิงหาคมของทุกปีเป็นวันวิทยาศาสตร์แห่งชาติมาตั้งแต่ พ.ศ. 2525

จากหมุดหมายดาราศาสตร์เหนือฟากฟ้าในอดีต วิทยาศาสตร์ไทยได้ก้าวล้ำต่อยอดลงลึกสู่ระดับอะตอมและควอนตัมในยุคปัจจุบัน ด้วยผลงานประวัติศาสตร์ของนักฟิสิกส์ไทยที่ได้รับการยอมรับในระดับโลก:

“สมการชาชิโย” (Chachiyo’s formula)

สมการฟิสิกส์ทฤษฎีชื่อไทยระดับโลก (พ.ศ. 2559)

ปลายปากกาของนักฟิสิกส์ไทยได้จารึกชื่อไทยในตำราฟิสิกส์ระดับสากล เมื่อ ดร.ทีปานิส ชาชิโย จากมหาวิทยาลัยนเรศวร ได้ค้นพบสูตรคำนวณ “Correlation Energy” ในทฤษฎีควอนตัม (Density Functional Theory หรือ DFT) ซึ่งเป็นส่วนประกอบสุดท้ายที่นักฟิสิกส์ทั่วโลกพยายามค้นหามานานกว่า 50 ปี

สมการชาชิโยได้รับการยอมรับอย่างสูงในเรื่อง “ความแม่นยำและความเรียบง่ายมหัศจรรย์” โดยมีพารามิเตอร์ประกอบเพียงไม่กี่ตัว จนได้รับการเผยแพร่ในวารสารข่าวฟิสิกส์อันดับหนึ่งของโลกอย่าง Physics Today ภายใต้หัวข้อ “A simpler ingredient for a complex calculation”

นับเป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ที่ชื่อสมการทางฟิสิกส์ระดับโลกถูกผูกโยงติดกับชื่อของคนไทย

ประวัติศาสตร์วิทยาศาสตร์ไทยจากอดีตสู่ปัจจุบัน ยืนยันความจริงที่ว่า “คนไทยเก่งไม่แพ้ชาติใดในโลก” และวันวิทยาศาสตร์แห่งชาติไม่ได้มีไว้เพียงระลึกถึงวันวาน แต่มีไว้เพื่อจุดประกายสร้างสรรค์อนาคตของชาติด้วยความรู้และเหตุผลอย่างยั่งยืน

แล้วน้อง ๆ ล่ะครับ อยากฝากชื่อของตัวเองไว้ในหน้าประวัติศาสตร์วิทยาศาสตร์เรื่องไหน คอมเมนต์บอกพี่ฟาร์มมาได้เลยน้า